Leefstijlprogramma (GLI)
24 maanden begeleiding bij eten, bewegen, slaap en gedrag. Uit de basisverzekering, zonder eigen risico (Zorginstituut Nederland, 2026).
Voor wie het leefstijlprogramma GLI isOnafhankelijke informatiegids
Hulp bij overgewicht en obesitas in Nederland
Obesitas is een chronische ziekte, geen gebrek aan wilskracht. In Nederland heeft 15,6% van de volwassenen obesitas (CBS/RIVM Gezondheidsmonitor 2024). Er is hulp: van een leefstijlprogramma tot medicijnen of een operatie. Deze site legt eerlijk uit welke mogelijkheden er zijn en helpt je het gesprek met je huisarts te beginnen.
- Alle behandelingen en centra
- Elk cijfer met bron en datum
- BMI-check bewaart niets
In 3 stappen naar de juiste hulp
Hulp vragen kan al bij een BMI van 25. Wie vroeg begint, heeft meer keuze en kan meer voorkomen. Zo pak je het aan:
- Weet waar je staat. Bereken je BMI in tien seconden. Je lengte en gewicht blijven op je eigen telefoon; we slaan niets op en versturen niets. Daarna lees je wat je BMI en je buikomvang betekenen.
- Praat met je huisarts. Neem de gesprekskaart mee. Daarop schrijf je je BMI, je klachten, wat je al geprobeerd hebt en je vragen. Lees ook hoe je je gewicht bespreekt met je huisarts.
- Kies samen een behandeling. Leefstijlprogramma, medicijn of operatie: je huisarts kijkt wat bij jouw situatie past. Bekijk vooraf alle behandelingen bij overgewicht en obesitas op een rij.
Overgewicht in Nederland in cijfers
Je bent niet de enige. De helft van de volwassenen in Nederland heeft overgewicht, en bijna één op de zes heeft obesitas.
15,6%
van de volwassenen heeft obesitas: een BMI van 30 of hoger (CBS/RIVM Gezondheidsmonitor 2024)
50,0%
van de volwassenen heeft overgewicht, obesitas meegerekend (CBS/RIVM Gezondheidsmonitor 2024)
1–142 dagen
wachttijd voor een maagverkleining, per centrum verschillend (ZorgkaartNederland, 25-09-2026)
Per gemeente loopt obesitas uiteen van 7,9% tot 29,2% (VZinfo, Gezondheidsmonitor 2024). De wachttijden melden de centra zelf; we verversen ze maandelijks.
Steeds meer mensen zetten de stap. Volgens het Nivel steeg het aantal mensen dat bij de huisarts bekend is met overgewicht of obesitas in 2025 met 39% (Nivel, 08-07-2026). Wil je weten hoe lang je bij elk ziekenhuis en elke kliniek moet wachten? Bekijk de wachttijden voor een maagverkleining per centrum. Wat obesitas is en hoe het ontstaat, lees je bij uitleg over overgewicht en obesitas als chronische ziekte.
Welke hulp is er?
De NHG-Standaard Obesitas (oktober 2025) werkt als een trap. De eerste tree is leefstijl, met begeleiding. Blijft het resultaat te klein, dan kan je huisarts een volgende tree voorstellen: een medicijn of een verwijzing voor een operatie.
Medicijnen
Een aanvulling voor sommige mensen met een BMI van 35 of hoger, na minstens een jaar leefstijlbegeleiding met te weinig resultaat.
Wanneer medicijnen bij obesitas passenMaagverkleining
Een operatie voor mensen met ernstige obesitas bij wie andere behandelingen niet genoeg hielpen. Vergoed als je aan de criteria voldoet.
Wat een maagverkleining inhoudtWaarom eerder beginnen verschil maakt
Veel mensen stappen pas naar de huisarts als hun gewicht al jaren hoog is. Schaamte speelt daarbij een grote rol. Onderzoek van Wageningen University liet zien dat sommige mensen tot 10 jaar wachtten voordat ze een operatie overwogen, omdat ze vonden dat ze het zelf moesten oplossen (Nieuws voor Diëtisten, 16-03-2026). Dat is zonde, want in een vroege fase is er veel te winnen.
Een voorbeeld. Stel: je bent 1,70 m en weegt 95 kilo. Je BMI is dan 95 ÷ (1,70 × 1,70) = 95 ÷ 2,89 = 32,9. Meet je buik bovendien meer dan 88 cm (vrouw) of 102 cm (man), dan kom je in aanmerking voor een vergoed leefstijlprogramma van twee jaar. Volgens de NHG-Standaard geeft 5 tot 10% gewichtsverlies al veel gezondheidswinst (NHG, 2010). Bij 95 kilo is dat 4,75 tot 9,5 kilo.
| Jouw situatie | Wat je met je huisarts kunt bespreken |
|---|---|
| BMI 25 tot 35 met grote buik of een ziekte | Het leefstijlprogramma GLI, vergoed en zonder eigen risico |
| BMI 35 of hoger | De GLI; met een ernstige ziekte ook medicijnen (na een jaar GLI) of een operatie |
| BMI 30 of hoger met slecht ingestelde diabetes type 2 | Mogelijk een operatie, als eerdere behandeling onvoldoende hielp |
| BMI 40 of hoger | Een maagverkleining, als eerdere behandeling onvoldoende hielp |
Twijfel je of het voor jou geldt? De korte check met drie vragen op de pagina kom ik in aanmerking voor een maagverkleining geeft een eerste indicatie. Bespreek de uitkomst altijd met je huisarts.
Voor wie is deze site?
Voor jou
Als je al lang worstelt met je gewicht en wilt weten wat er mogelijk is. Zonder oordeel, met de criteria en wachttijden op een rij.
De criteria voor een maagverkleining bekijkenVoor familie en vrienden
Die willen helpen zonder te kwetsen. Met voorbeeldzinnen, tips rond een operatie en aandacht voor je eigen grenzen.
Tips om iemand met obesitas te steunenVoor huisartsen en POH
Die snel criteria, wachttijden en de verwijsroute willen zien. Plus een stappenplan om overgewicht vroeger in beeld te krijgen in je praktijk.
Verwijshulp bariatrie voor huisartsen en POH Plan van aanpak voor de huisartsenpraktijkInformatieavonden en livestreams
Stel je vragen aan een arts en een ervaringsdeskundige, gratis en zonder verplichtingen. Dat kan in een bibliotheek of buurthuis bij jou in de buurt, of thuis via YouTube tijdens de livestream "Vraag het de arts". Je hoeft niets over je gezondheid te vertellen. Neem gerust je partner of een vriend mee.
- Uitleg over alle behandelingen, van leefstijl tot operatie
- Ruimte voor je vragen, tijdens de avond of in de livestream
- Aanmelden zonder vragen over je gewicht of gezondheid
Hoe zit het bij jou in de buurt?
In sommige gemeenten heeft bijna drie op de tien volwassenen obesitas. Voor twintig gemeenten met een hoog percentage hebben we een eigen pagina, met de cijfers, centra in de buurt en hun wachttijden.
| Gemeente | Provincie | Obesitas | Overgewicht |
|---|---|---|---|
| Overgewicht in Pekela | Groningen | 29,2% | 69,4% |
| Overgewicht in Emmen | Drenthe | 26,4% | 64,2% |
| Overgewicht in Veendam | Groningen | 26,2% | 63,1% |
| Overgewicht in Nissewaard | Zuid-Holland | 24,5% | 60,2% |
| Overgewicht in Neder-Betuwe | Gelderland | 22,8% | 57,4% |
| Overgewicht in Stadskanaal | Groningen | 22,4% | 61,4% |
| Overgewicht in Den Helder | Noord-Holland | 22,4% | 58,5% |
| Overgewicht in Brunssum | Limburg | 21,8% | 60,9% |
| Overgewicht in Kerkrade | Limburg | 21,7% | 61,2% |
| Overgewicht in Tiel | Gelderland | 20,6% | 57,9% |
| Overgewicht in Venlo | Limburg | 20,5% | 56,8% |
| Overgewicht in Vlaardingen | Zuid-Holland | 20,4% | 58,0% |
| Overgewicht in Almere | Flevoland | 20,0% | 58,4% |
| Overgewicht in Heerlen | Limburg | 20,0% | 58,0% |
| Overgewicht in Capelle aan den IJssel | Zuid-Holland | 18,8% | 55,7% |
| Overgewicht in Schiedam | Zuid-Holland | 18,7% | 56,2% |
| Overgewicht in Lelystad | Flevoland | 18,4% | 55,4% |
| Overgewicht in Apeldoorn | Gelderland | 17,5% | 51,6% |
| Overgewicht in Rotterdam | Zuid-Holland | 17,4% | 50,1% |
| Overgewicht in Zaanstad | Noord-Holland | 17,3% | 52,3% |
Bron: CBS StatLine 86137NED, Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2024. Landelijk: 15,6% obesitas en 50,0% overgewicht.
Hoe deze site werkt
Overgewicht Nederland is een informatiegids van Gijs Bodenstaff. Gijs is geen arts. We tonen alle behandelingen en alle centra met hun wachttijden, ook centra die geen partner zijn. Elk cijfer heeft een bron en een datum. We geven geen persoonlijk medisch advies: daarvoor ga je naar je huisarts.
Overgewicht Nederland is een onafhankelijke informatiegids van Gijs Bodenstaff, mede mogelijk gemaakt door partner WeightWorks. Wij tonen alle behandelaars en centra. Lees hoe wij werken met onze partner.
Hoe we samenwerken en wie de medische teksten controleert, lees je bij over deze site en onze partner.
Veelgestelde vragen over hulp bij overgewicht
Wat is de eerste stap als ik iets aan mijn gewicht wil doen?
De eerste stap is weten waar je staat en daarna een afspraak maken bij je huisarts. Bereken je BMI, meet je buikomvang en schrijf op welke klachten je hebt. Vraag bij de assistent om wat meer tijd. Hoe je dat gesprek voorbereidt, lees je bij het gesprek over je gewicht bij de huisarts.
Is deze site ook bedoeld als ik overgewicht heb maar geen obesitas?
Ja, juist ook dan. Met een BMI tussen 25 en 30 en een grote buikomvang of klachten zoals hoge bloeddruk kun je al hulp krijgen, bijvoorbeeld een vergoed leefstijlprogramma. Hoe eerder je begint, hoe meer je kunt voorkomen. Lees wie in aanmerking komt voor de GLI.
Heb ik een verwijzing nodig voor een behandeling tegen obesitas?
Voor de meeste vergoede behandelingen wel. Het leefstijlprogramma GLI start na een verwijzing van je huisarts of POH. Ook voor een vergoede maagverkleining verwijst je huisarts je naar een centrum. Medicijnen tegen obesitas krijg je alleen op recept. Het begint dus bijna altijd bij je huisartsenpraktijk.
Wordt de behandeling van obesitas vergoed?
Grotendeels wel. De GLI valt onder de basisverzekering en telt niet mee voor je eigen risico. Een maagverkleining wordt vergoed als je aan de criteria voldoet; je betaalt dan je eigen risico van € 385 in 2026. Medicijnen worden beperkt vergoed. Lees hoe de vergoeding van een maagverkleining werkt.
Hoe lang duurt het van eerste afspraak tot behandeling?
Dat hangt af van de behandeling. Een GLI duurt 24 maanden; wanneer je kunt starten, verschilt per aanbieder. Voor een maagverkleining komt eerst een verwijzing en een screening. De wachttijd voor het centrum varieert van 1 tot 142 dagen (ZorgkaartNederland, 25-09-2026). Vergelijk de wachttijden per ziekenhuis en kliniek.
Kan ik hier een afspraak maken voor een behandeling?
Nee, deze site is een informatiegids en geen kliniek. Je kunt hier geen behandeling boeken. Voor hulp ga je naar je huisarts, die je zo nodig verwijst. Wel kun je je hier aanmelden voor een gratis informatieavond of livestream. Heb je een vraag over de site, kijk dan bij contact met de redactie.
Waarom zou ik vroeg hulp zoeken bij overgewicht?
Omdat je in een vroege fase meer kunt voorkomen. Al 5 tot 10% gewichtsverlies geeft vaak flinke gezondheidswinst, zoals een betere bloeddruk. Bovendien heb je dan meer keuze in behandelingen. Veel mensen wachten jaren uit schaamte. Lees hoe vooroordelen hulp in de weg staan.
Is de informatie op deze site een vervanging voor mijn huisarts?
Nee, deze site geeft algemene uitleg en vervangt geen persoonlijk advies. Gebruik de informatie om je voor te bereiden en om de juiste vragen te stellen. Wat bij jou past, bepaal je samen met je huisarts of behandelaar. Bij spoed bel je je huisarts, de huisartsenpost of 112.
Welke centra voor een maagverkleining staan op deze site?
Alle centra waarvan ZorgkaartNederland een wachttijd toont, en daarnaast de ziekenhuizen zonder voldoende metingen. Dat zijn ziekenhuizen en zelfstandige klinieken, ook als ze geen partner van deze site zijn. Je mag samen met je huisarts zelf een centrum kiezen, en letten op afstand, nazorg en het contract met je verzekeraar.
Ik ben huisarts of POH. Wat vind ik hier voor mijn praktijk?
Je vindt de verwijscriteria volgens de NHG-Standaard van oktober 2025, de wachttijden per centrum, een verwijskaart en materialen voor de wachtkamer. Er is ook een stappenplan om overgewicht eerder te signaleren en te bespreken. Begin bij het plan van aanpak voor huisartsen en POH.
Kan ik zelf al beginnen voordat ik naar de huisarts ga?
Ja, je kunt nu al kleine stappen zetten, zoals elke dag een stuk wandelen, vaste eetmomenten en genoeg slaap. Maar wacht niet te lang met een afspraak: met begeleiding houd je veranderingen beter vol en hoor je welke vergoede hulp er is. Lees wat je kunt verwachten van de behandelingen bij obesitas.
Waar komen de cijfers op deze site vandaan?
De cijfers komen uit openbare bronnen, zoals de Gezondheidsmonitor 2024 van CBS en RIVM, de NHG-Standaard Obesitas, het Zorginstituut en ZorgkaartNederland. Bij elk getal staat de bron en de datum waarop we het hebben gecontroleerd. Hoe we bronnen kiezen, staat in ons redactiebeleid.
Is er hulp bij overgewicht in mijn eigen gemeente?
Ja, in elke gemeente kun je via je huisarts een leefstijlprogramma of verwijzing krijgen. Voor twintig gemeenten met veel obesitas hebben we een aparte pagina met lokale cijfers, centra in de buurt en hun wachttijden. Kijk bij overgewicht en obesitas per regio of jouw gemeente erbij staat.
Wat heb ik aan de gesprekskaart?
De gesprekskaart helpt je om je afspraak bij de huisarts goed voor te bereiden. Je vult thuis je lengte, gewicht, BMI, klachten en eerdere pogingen in, en vier vragen staan er al op. Zo vergeet je niets en weet je huisarts snel waar het over gaat. Download hem bij de gratis downloads voor patiënten en praktijken.
Mag ik iemand anders op deze site wijzen?
Ja, graag, maar doe het met zorg. Stuur de site liever niet ongevraagd als hint over iemands gewicht; dat kan kwetsen. Vraag eerst of de ander erover wil praten. Hoe je dat aanpakt, staat bij steun voor naasten van iemand met obesitas.
Bronnen
- VZinfo (RIVM) – Overgewicht regionaal: obesitas, Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2024 (geraadpleegd 25-09-2026)
- CBS StatLine – Gezondheid per wijk en buurt, tabel 86137NED (2024, geraadpleegd 25-09-2026)
- ZorgkaartNederland – Wachttijden volumereductieoperatie maag bij overgewicht (geraadpleegd 25-09-2026)
- Nivel – Jaarcijfers huisartsenzorg 2025 (08-07-2026)
- Huisarts en Wetenschap – NHG-Standaard Obesitas herzien (13-10-2025)
- VoedingOnline – NHG-standaard Obesitas 2025 (13-10-2025)
- Zorginstituut Nederland – Gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) (29-05-2026)
- Nieuws voor Diëtisten – Obesitasstigma vormt drempel voor medische hulp (16-03-2026)
- Huisarts en Wetenschap – NHG-Standaard Obesitas (november 2010)